Ben Tiggelaar
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsWebshopContact
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsContact

< Terug naar overzicht

Hoe je écht lastige problemen aanpakt

Gepubliceerd op: 28/06/2016

Voetbalvandalisme is er eentje. Maar ook migratie, corruptie en proberen (samen) gelukkig te zijn. Voorbeelden van 'wicked problems', taaie problemen. Problemen die je niet oplost met een uurtje vergaderen en een beetje logisch nadenken. Vaak is het probleem diffuus, zijn er allerlei oorzaken en weten we niet hoe een oplossing eruitziet.

Wat kán helpen, is meer te denken als een kunstenaar, een architect of een ontwerper. 'Design thinking' heet dat en het wordt steeds populairder. De Nederlander Kees Dorst -industrieel ontwerper, filosoof en tegenwoordig hoogleraar in Sydney- onderzocht de manier waarop succesvolle ontwerpers te werk gaan. Hij leidde daaruit principes af die bedrijven en overheden helpen om tot nieuwe oplossingen te komen voor taaie, lastige, hardnekkige problemen. Belangrijkste inzicht: 'frame innovation'. Eerst een mooi voorbeeld, dan een beetje uitleg.

Dorst werd door het stadsbestuur van Sydney gevraagd om mee te denken over de problemen in de uitgaanswijk Kings Cross. Daar zijn tijdens de populaire avonden ruim 30.000 jongeren op de been, met alle bijbehorende verschijnselen: wildplassen, openbare dronkenschap en geweld. De oude manier van kijken -het oude frame- was: we hebben hier te maken met criminaliteit. Maar meer politie op straat loste niets op.

Dorst en collega's vroegen zich iets anders af: waar lijkt dit probleem op? Enkele tienduizenden jongeren die feestvieren, waar zie je dat nog meer?

Ze moesten denken aan muziekfestivals en namen enkele experts op dit gebied een avond mee op pad in de probleemwijk. De festivalpro's konden zonder moeite tientallen bottlenecks aanwijzen, waar ze -vanuit hun ervaring- ook meteen oplossingen voor hadden. Zo waren er veel te weinig openbare toiletten, was er geen openbaar vervoer tussen 1 en 5 's nachts en was er geen ruimte waar mensen die een drankje of pilletje teveel hadden gebruikt even op verhaal konden komen.

Dit is frame innovation. Ja, natuurlijk: wie een probleem wil oplossen, moet eerst in de geschiedenis duiken. Wat weten we over het probleem? Wat is er allemaal al geprobeerd? Waarom komen we er niet uit? Maar daarna laat je het eigenlijke probleem een tijdje rusten en ga je naar andere dingen kijken.

Framing is de kern van het proces, volgens Dorst. Je kunt een hardnekkig, taai probleem niet oplossen door er steeds maar weer op dezelfde oude manier naar te kijken. Je hebt een nieuw perspectief nodig. Waar lijkt dit probleem op? Zijn er misschien hele andere vakgebieden waar ze dit soort dingen ook tegenkomen?

Wat daarbij helpt, is het werken met een multidisciplinair team. En ook typisch design thinking is: niet teveel terugkijken, maar vooruit. Oplossingen uitproberen, experimenteren, leren en bijsturen. In de wereld van design geldt dat een probleem doorgaans pas helder wordt, als je gaan sleutelen aan oplossingen. Vandaar dat 'design thinking' steeds vaker wordt ingezet bij complexe, venijnige vraagstukken.

Ik ken verschillende ontwerpers en kunstenaars die de afgelopen jaren in financiële nood raakten. Maar het zou met niets verbazen wanneer de behoefte aan hun manier van denken de komende jaren snel toeneemt. Dat is dan ook mooi weer één taai probleempje minder.

Ben Tiggelaar

(Verschenen als column in NRC Handelsblad)

Met dank aan André Schaminée van Is Ook

Dit artikel delen op:

5 Meest gelezen blogs:

Dé bottleneck in elk bedrijf 02/05/2016
"Medewerkers in functiegroep 3 moeten wat betreft de competentie omgevingsbewustzijn op het niveau 'expert' zitten." Als ik zo'n zin lees weet ik het heel zeker: ik wil nooit meer in loondienst. Elk jaar neem ik tientallen plannen ... Lees verder

Meer kans op een baan met een `Donald Duck`-ervaring 03/05/2013
Een tijdje geleden vroeg ik deelnemers aan een seminar een persoonlijke ervaring uit te wisselen die 'boven verwachting' was. Een man had een prachtverhaal uit zijn kinderjaren. "Ik weet nog goed dat er een belangrijke kleurwedstrijd ... Lees verder

Ergernis nummer één 15/08/2013
Welk managementgedrag vinden we het meest ergerlijk? Wat stoort ons het meest aan onze leidinggevenden? Volgens diverse onderzoeken ergeren we ons het meest wanneer managers hun fouten niet toegeven. Een paar observaties en een paar tips ... Lees verder

Demotiverend én lachwekkend: bedrijfsregels 14/06/2013
- "Vanwege bezuinigingen moeten mensen hier nu zelf koffie, thee én WC-papier van thuis meenemen." - "Bij ons bedrijf mag niemand in een zilverkleurige auto rijden. Alleen de baas. En niemand weet waarom." - "Op iedere afdeling werd ... Lees verder

Drie, eigenlijk twee, pijlers voor succes 26/04/2013
In wezen zijn er slechts drie, eigenlijk maar twee, pijlers voor langdurig zakelijk succes. Dat stellen adviseurs en onderzoekers Michael Raynor en Mumtaz Ahmed in het aprilnummer van de Harvard Business Review. Raynor en Ahmed zijn niet ... Lees verder

< Terug naar overzicht




Trefwoorden

Design thinking (2)
Frame innovation (1)
Gedrag (183)
Kees Dorst (1)
Leiderschap (149)
NRC (253)
Problemen (2)
Verandering (109)

MBA in één dag CD-box II

€ 199,00
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
CD-box

€ 199,00
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!

Van: € 14,95
voor: € 9,95
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
Het boek

€ 29,95
Bestel in onze webshop

De beste columns

€ 12,50
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!
Luisterboek met 3 cds

€ 23,95
Bestel in onze webshop

The Core of the Matter

€ 39,95
Bestel in onze webshop

Vól in balans

€ 15,49
Bestel in onze webshop

Doen!

€ 23,49
Bestel in onze webshop

Dromen Durven Doen
op Luister CD + DVD

€ 49,95
Bestel in onze webshop

Dream Dare Do

€ 16,95
Bestel in onze webshop

Träumen, Wagen, Tun

€ 19,90
Bestel in onze webshop

Can Do!

€ 26,95
Bestel in onze webshop