Ben Tiggelaar
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsWebshopContact
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsContact

< Terug naar overzicht

Wat is er loos bij Zappos?

Gepubliceerd op: 20/05/2015

Deze week in de krant: bijna één op de zeven medewerkers van Zappos neemt ontslag. Nu de succesvolle online schoenwinkel heeft gekozen voor een nieuwe, hippe organisatievorm, stappen 210 van de 1500 medewerkers op.

Waar is Zappos eigenlijk mee bezig? Begin 2014 maakte oprichter en CEO Tony Hsieh bekend dat hij bedrijfsbreed 'holacracy' ging invoeren. Holacracy (of, zoals het in Nederland ook wel wordt genoemd, holacratie) is een organisatievorm zonder managers, waarbij de macht wordt verdeeld over de medewerkers. Dat gaat via een uitgebreid stelsel van democratische spelregels.

Zappos experimenteerde al met deze aanpak vanaf voorjaar 2013. Maar nu de reorganisatie compleet is, bood het bedrijf medewerkers die holacracy niet zien zitten, de mogelijkheid om te vertrekken. Met een mooie premie.

Waar komt holacracy vandaan? Holacracy werd ontwikkeld door de Amerikaanse programmeur en softwareondernemer Brian Robertson. Hij ergerde zich er aan dat in veel bedrijven medewerkers wel problemen, kansen en uitdagingen zien ('tensions' of spanningen in het hola-jargon), maar daar vaak niets mee kunnen. Hij experimenteerde in zijn eigen softwarebedrijf daarom met nieuwe werkvormen en spelregels en schreef er in 2007 een artikel over dat veel weerklank vond. Inmiddels is Robertsons dagtaak het geven van trainingen in holacracy.

Robertson vergelijkt holacracy graag met de werking van het menselijk lichaam: "Het lichaam is één geheel, maar tegelijk zijn alle cellen ook zelfstandige entiteiten, met hun eigen besturing en hun eigen grenzen."

Hoe werkt het? In een holacratische onderneming zijn de belangrijkste bouwstenen 'roles' en 'circles': rollen en kringen.

- Een rol is een combinatie van taken en verantwoordelijkheden. Het is werk dat gedaan moet worden, gecombineerd met de autoriteit om er ook beslissingen over te nemen. Een medewerker voert in de regel meerdere rollen uit.

- Een kring is een verzameling van rollen met een gezamenlijk doel. Een speciale rol binnen zo'n kring is de 'lead link'. Bij die rol hoort het stellen van prioriteiten, het maken van langetermijnplannen en het afstemmen van de rol van de kring als geheel, met andere kringen.

Daarnaast zijn er verschillende soorten bijeenkomsten. De belangrijkste twee...

- Governance meetings: vergaderingen waarin een kring kijkt welke taken er liggen en hoe die moeten worden verdeeld in rollen. Deze vergaderingen vinden doorgaans maandelijks plaats en kunnen een paar uur duren.

- Tactical meetings: waarin wordt besproken hoe het werk vordert en wat de volgende stappen zijn. Deze vergaderingen vinden minstens wekelijks plaats en duren maximaal een half uur.

Voor wie nu al dreigt af te haken (zelfs zonder vertrekpremie): deze bouwstenen en meetings zijn nog maar het begin. Holacracy is ingewikkeld. Net als in een parlementaire democratie zijn er uitgebreide richtlijnen voor het inventariseren van meningen, het leveren van kritiek, het nemen van beslissingen en het verdelen van werk.

Volgens critici leidt de invoering van holacracy, zeker in het begin, tot veel extra vergaderingen en extra regels. Niet precies wat je van 'werken zonder managers' verwacht. En volgens Zappos-watchers is er binnen het bedrijf het afgelopen jaar ook veel gebakkeleid over de precieze interpretatie van de holacratische beginselen. Dat hoort er blijkbaar bij.

Een les? Organiseren blijft verdraaide moeilijk en je stelt nooit iedereen tevreden. Eigenlijk wel troostrijk dat dit ook geldt voor een iconisch bedrijf als Zappos.

Ben Tiggelaar

(Verschenen als column in NRC Handelsblad)

Dit artikel delen op:

5 Meest gelezen blogs:

Dé bottleneck in elk bedrijf 02/05/2016
"Medewerkers in functiegroep 3 moeten wat betreft de competentie omgevingsbewustzijn op het niveau 'expert' zitten." Als ik zo'n zin lees weet ik het heel zeker: ik wil nooit meer in loondienst. Elk jaar neem ik tientallen plannen ... Lees verder

Meer kans op een baan met een `Donald Duck`-ervaring 03/05/2013
Een tijdje geleden vroeg ik deelnemers aan een seminar een persoonlijke ervaring uit te wisselen die 'boven verwachting' was. Een man had een prachtverhaal uit zijn kinderjaren. "Ik weet nog goed dat er een belangrijke kleurwedstrijd ... Lees verder

Ergernis nummer één 15/08/2013
Welk managementgedrag vinden we het meest ergerlijk? Wat stoort ons het meest aan onze leidinggevenden? Volgens diverse onderzoeken ergeren we ons het meest wanneer managers hun fouten niet toegeven. Een paar observaties en een paar tips ... Lees verder

Demotiverend én lachwekkend: bedrijfsregels 14/06/2013
- "Vanwege bezuinigingen moeten mensen hier nu zelf koffie, thee én WC-papier van thuis meenemen." - "Bij ons bedrijf mag niemand in een zilverkleurige auto rijden. Alleen de baas. En niemand weet waarom." - "Op iedere afdeling werd ... Lees verder

Drie, eigenlijk twee, pijlers voor succes 26/04/2013
In wezen zijn er slechts drie, eigenlijk maar twee, pijlers voor langdurig zakelijk succes. Dat stellen adviseurs en onderzoekers Michael Raynor en Mumtaz Ahmed in het aprilnummer van de Harvard Business Review. Raynor en Ahmed zijn niet ... Lees verder

< Terug naar overzicht




Trefwoorden

Brian Robertson (1)
Gedrag (189)
Holacracy (1)
Leiderschap (157)
NRC (261)
Ondernemerschap (53)
Verandering (112)
Zappos (1)

MBA in één dag CD-box II

€ 199,00
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
CD-box

€ 199,00
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!

Van: € 14,95
voor: € 9,95
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
Het boek

€ 29,95
Bestel in onze webshop

De beste columns

€ 12,50
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!
Luisterboek met 3 cds

€ 23,95
Bestel in onze webshop

The Core of the Matter

€ 39,95
Bestel in onze webshop

Vól in balans

€ 15,49
Bestel in onze webshop

Doen!

€ 23,49
Bestel in onze webshop

Dromen Durven Doen
op Luister CD + DVD

€ 49,95
Bestel in onze webshop

Dream Dare Do

€ 16,95
Bestel in onze webshop

Träumen, Wagen, Tun

€ 19,90
Bestel in onze webshop

Can Do!

€ 26,95
Bestel in onze webshop