Ben Tiggelaar
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsWebshopContact
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsContact

< Terug naar overzicht

Leiderschap volgens Warren Bennis

Gepubliceerd op: 19/08/2014

Vorige week overleed Warren Bennis. Een van de grote denkers op het gebied van leiderschap. Hij werd 89. Bennis adviseerde staatshoofden, directies van grote ondernemingen en -via colleges, boeken, artikelen en interviews- honderdduizenden leiders en managers rond de wereld. Wat mij vooral boeit in zijn werk: de grote aandacht voor iets waar het, volgens Bennis, bij veel mensen juist aan ontbreekt. Karakter. "Leiderschap is karakter in actie."

Bennis was een onverholen idealist. Iemand die zijn academische werk gebruikte om leiders op te roepen zich in te zetten voor mens en maatschappij. Iemand die 'leiderschap' zag als iets kostbaars en het woord daarom reserveerde voor wat de meeste anderen 'goed' of 'geweldig leiderschap' zouden noemen.

Zijn onderzoek bestond primair uit talloze gesprekken met leiders in allerlei maatschappelijke geledingen. Van president Kennedy tot astronaut Armstrong.

Bennis zag een paar overeenkomsten... Goede leiders hebben een heldere toekomstvisie en committeren zich daaraan. Ze zijn bovendien in staat om dat beeld over te brengen op andere mensen; helpen hen op een hoopvolle, optimistische manier naar de wereld te kijken. Daarnaast zijn goede leiders betrouwbaar: ze gaan zelf voorop, zijn consequent en houden vast aan hun visie. Goede leiders zijn ten slotte sterk in zelfsturing. Ze ontwikkelen zich doelgericht, leren van hun eigen falen en zijn in staat om ook goed te functioneren zonder de goedkeuring of erkenning van anderen.

Bennis kwam altijd weer terug op deze persoonlijke aspecten. Het draaide voor hem niet om trucs om anderen te laten doen wat jij wilt. Juist niet. Leiderschap gaat allereerst over de vraag: wie wil je zijn als mens? Bennis stelde persoonlijke ontwikkeling gelijk aan leiderschapsontwikkeling. De vorming van je karakter, daar gaat het om. Bennis: "Een leider worden staat gelijk aan jezelf worden. Dat is precies hoe eenvoudig het is, en zo moeilijk is het ook."

Essentieel daarvoor is integriteit, stelde Bennis. "Een leider liegt nooit tegen zichzelf. Vooral niet over zichzelf. Hij kent zijn tekortkomingen, net als zijn sterke punten, en doet er iets mee."

Bennis' idealisme was volgens hemzelf terug te voeren op zijn levensloop. Hij groeide op in een Joods arbeidersgezin in New Jersey tijdens de diepe economische crisis van de jaren '30. Zijn interesse in leiderschap werd gewekt toen hij als 19-jarige luitenant een infanteriepeloton aanvoerde in de Tweede Wereldoorlog. Na de oorlog studeerde hij bij de fameuze hoogleraar Douglas McGregor, een van de eerste pleitbezorgers van mensgericht, democratisch management.

Door zijn onderzoek en zijn eigen ervaringen raakte Bennis ervan overtuigd dat karakter en leiderschap primair worden gesmeed door beproevingen en tegenslagen. Dat een crisis of een oorlog, zoals zijn generatie had ervaren, mensen dwingt om verder te kijken dan hun eigen kleine persoonlijke belangen.

Bennis was de laatste decennia niet optimistisch over de ontwikkelingen in het grote bedrijfsleven. Hij signaleerde te veel corruptie, zelfverrijking en aandacht voor winst op de korte termijn. Veel managers die meededen met de rest. En maar weinig echte leiders die een tegengeluid lieten horen.

De huidige economische crisis beschouwde Bennis als een vriendelijke geste van de geschiedenis. Hij zag haar als een vuurproef. Bedoeld om een nieuwe generatie leiders te louteren. Om hen te helpen weer oog te krijgen voor echt belangrijke zaken. Voor hun eigen karakter. Voor de wereld om hen heen. En de relatie tussen beide.

Ben Tiggelaar

(Verschenen als column in NRC Handelsblad)

Dit artikel delen op:

5 Meest gelezen blogs:

Dé bottleneck in elk bedrijf 02/05/2016
"Medewerkers in functiegroep 3 moeten wat betreft de competentie omgevingsbewustzijn op het niveau 'expert' zitten." Als ik zo'n zin lees weet ik het heel zeker: ik wil nooit meer in loondienst. Elk jaar neem ik tientallen plannen ... Lees verder

Meer kans op een baan met een `Donald Duck`-ervaring 03/05/2013
Een tijdje geleden vroeg ik deelnemers aan een seminar een persoonlijke ervaring uit te wisselen die 'boven verwachting' was. Een man had een prachtverhaal uit zijn kinderjaren. "Ik weet nog goed dat er een belangrijke kleurwedstrijd ... Lees verder

Ergernis nummer één 15/08/2013
Welk managementgedrag vinden we het meest ergerlijk? Wat stoort ons het meest aan onze leidinggevenden? Volgens diverse onderzoeken ergeren we ons het meest wanneer managers hun fouten niet toegeven. Een paar observaties en een paar tips ... Lees verder

Demotiverend én lachwekkend: bedrijfsregels 14/06/2013
- "Vanwege bezuinigingen moeten mensen hier nu zelf koffie, thee én WC-papier van thuis meenemen." - "Bij ons bedrijf mag niemand in een zilverkleurige auto rijden. Alleen de baas. En niemand weet waarom." - "Op iedere afdeling werd ... Lees verder

Drie, eigenlijk twee, pijlers voor succes 26/04/2013
In wezen zijn er slechts drie, eigenlijk maar twee, pijlers voor langdurig zakelijk succes. Dat stellen adviseurs en onderzoekers Michael Raynor en Mumtaz Ahmed in het aprilnummer van de Harvard Business Review. Raynor en Ahmed zijn niet ... Lees verder

< Terug naar overzicht




Trefwoorden

Douglas McGregor (1)
Integriteit (3)
Karakter (2)
Leiderschap (157)
NRC (261)
Warren Bennis (1)

MBA in één dag CD-box II

€ 199,00
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
CD-box

€ 199,00
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!

Van: € 14,95
voor: € 9,95
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
Het boek

€ 29,95
Bestel in onze webshop

De beste columns

€ 12,50
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!
Luisterboek met 3 cds

€ 23,95
Bestel in onze webshop

The Core of the Matter

€ 39,95
Bestel in onze webshop

Vól in balans

€ 15,49
Bestel in onze webshop

Doen!

€ 23,49
Bestel in onze webshop

Dromen Durven Doen
op Luister CD + DVD

€ 49,95
Bestel in onze webshop

Dream Dare Do

€ 16,95
Bestel in onze webshop

Träumen, Wagen, Tun

€ 19,90
Bestel in onze webshop

Can Do!

€ 26,95
Bestel in onze webshop