Ben Tiggelaar
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsWebshopContact
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsContact

< Terug naar overzicht

Hoe angst ons werk ondermijnt

Gepubliceerd op: 14/04/2014

Uitblinken, opkomen voor anderen, innoveren, doen wat écht belangrijk is, wangedrag aan de kaak stellen, iets nieuws proberen, werken met plezier, ondernemerschap...

Veel ambities in ons werk -en de rest van ons leven- draaien om het overwinnen van angst. Angst voor afwijzing, angst om te falen, angst voor nutteloosheid. Wie af en toe de tijd neemt om naar collega's en vrienden te luisteren, kent de verhalen. Verhalen over hoe mensen pesterijen, risico's, fouten, zelfverrijking en fraude signaleerden, maar er niets over durfden te zeggen. En verhalen over vernieuwende ideeën, om het werk sneller, beter, grondiger, mooier te doen, die men nooit heeft durven lanceren.

"Geen enkele emotie berooft de geest zo effectief van zijn vermogen tot handelen en denken als de angst," noteerde Edmund Burke. Ruim 250 jaar later zijn de meeste psychologen het hiermee eens. Angst heeft een grote impact op ons gedrag. Veel groter dan positieve emoties.

Als dit ter sprake komt tijdens een workshop is er altijd wel iemand die concludeert: "Dus eigenlijk zou je als manager meer gebruik moeten maken van angst." Maar zelfs als je geen aandacht hebt voor ethiek, is dit onverstandig. Angst zorgt voor een zeer sterke motivatie om de bron van de angst te vermijden of te verwijderen, maar leidt zelden tot langdurige constructieve inspanningen.

Volgens bedrijfskundehoogleraar Gerald Suarez leidt angst op de werkvloer tot slechtere prestaties, inferieure communicatie, meer verzuim en meer personeelsverloop. Een van de belangrijkste taken van een manager is daarom het tegengaan van angst. Wat komt daar zoal bij kijken? Laat zien dat je afwijkende ideeën volstrekt serieus neemt. Dat betekent bijvoorbeeld snel reageren op vragen, klachten en zorgen van medewerkers. Laat daarnaast zien dat je net zo eerlijk naar jezelf kijkt als naar anderen. Dat betekent ook open communiceren over je eigen twijfels en fouten. En, zegt Suarez, zorg dat collega's weten wat er van hen wordt verwacht. Formuleer heldere doelen die de onzekerheid in het dagelijkse werk verminderen.

Maar wat nu als je manager geen waarde hecht aan dit soort mooie ideeën? Wat kun je zelf doen? Een interessante auteur op het gebied van angst is Robert Leahy. Leahy is onder meer voorzitter van de International Association for Cognitive Psychotherapy. De kunst is volgens hem om angst vroegtijdig te herkennen en tegenmaatregelen te nemen voordat je emoties je gedrag te zeer beïnvloeden. Een paar tips gebaseerd op zijn werk.

1. Zie angst als iets gewoons. Angst hoort bij het leven, dus ook bij werk. Benoem zo nodig hardop je gevoelens en vraag je af wat je zou kunnen leren van de angst die je ervaart.

2. Stel je angstgevoelens met je verstand ter discussie. Hoe realistisch is mijn angst, uitgedrukt in procenten? Tachtig procent reëel? Veertig procent? Wordt ik ontslagen als ik me hardop uitspreek? En stel dat dit gebeurt, is dit dan het einde van de wereld? Zou ik niet veel meer spijt krijgen als ik nu bleef zwijgen?

3. Richt je aandacht op iets anders. Concentreer je op een rustige ademhaling. Of denk aan de andere rollen die je vervult in je leven. Die van ouder, vriend of burger. Realiseer je dat je veel meer bent dan je baan. Of reciteer mooie citaten over angst. Die van Burke bijvoorbeeld. Of de volgende van Bertrand Russel: "Het overwinnen van angst is het begin van de wijsheid."

Ben Tiggelaar

(Verschenen als column in NRC Handelsblad)

Dit artikel delen op:

5 Meest gelezen blogs:

Dé bottleneck in elk bedrijf 02/05/2016
"Medewerkers in functiegroep 3 moeten wat betreft de competentie omgevingsbewustzijn op het niveau 'expert' zitten." Als ik zo'n zin lees weet ik het heel zeker: ik wil nooit meer in loondienst. Elk jaar neem ik tientallen plannen ... Lees verder

Meer kans op een baan met een `Donald Duck`-ervaring 03/05/2013
Een tijdje geleden vroeg ik deelnemers aan een seminar een persoonlijke ervaring uit te wisselen die 'boven verwachting' was. Een man had een prachtverhaal uit zijn kinderjaren. "Ik weet nog goed dat er een belangrijke kleurwedstrijd ... Lees verder

Ergernis nummer één 15/08/2013
Welk managementgedrag vinden we het meest ergerlijk? Wat stoort ons het meest aan onze leidinggevenden? Volgens diverse onderzoeken ergeren we ons het meest wanneer managers hun fouten niet toegeven. Een paar observaties en een paar tips ... Lees verder

Demotiverend én lachwekkend: bedrijfsregels 14/06/2013
- "Vanwege bezuinigingen moeten mensen hier nu zelf koffie, thee én WC-papier van thuis meenemen." - "Bij ons bedrijf mag niemand in een zilverkleurige auto rijden. Alleen de baas. En niemand weet waarom." - "Op iedere afdeling werd ... Lees verder

Drie, eigenlijk twee, pijlers voor succes 26/04/2013
In wezen zijn er slechts drie, eigenlijk maar twee, pijlers voor langdurig zakelijk succes. Dat stellen adviseurs en onderzoekers Michael Raynor en Mumtaz Ahmed in het aprilnummer van de Harvard Business Review. Raynor en Ahmed zijn niet ... Lees verder

< Terug naar overzicht




Trefwoorden

Angst (2)
Bertrand Russel (1)
Edmund Burke (1)
Gedrag (183)
Gerald Suarez (1)
Leiderschap (148)
NRC (252)
Persoonlijk leiderschap (25)
Robert Leahy (1)

MBA in één dag CD-box II

€ 199,00
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
CD-box

€ 199,00
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!

Van: € 14,95
voor: € 9,95
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
Het boek

€ 29,95
Bestel in onze webshop

De beste columns

€ 12,50
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!
Luisterboek met 3 cds

€ 23,95
Bestel in onze webshop

The Core of the Matter

€ 39,95
Bestel in onze webshop

Vól in balans

€ 15,49
Bestel in onze webshop

Doen!

€ 23,49
Bestel in onze webshop

Dromen Durven Doen
op Luister CD + DVD

€ 49,95
Bestel in onze webshop

Dream Dare Do

€ 16,95
Bestel in onze webshop

Träumen, Wagen, Tun

€ 19,90
Bestel in onze webshop

Can Do!

€ 26,95
Bestel in onze webshop