Ben Tiggelaar
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsWebshopContact
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsContact

< Terug naar overzicht

Wie ben ik en wat wil ik? Vraag het een ander.

Gepubliceerd op: 20/12/2013

Wie ben ik? Wat wil ik? Wat zijn mijn doelen voor 2014? Zo op de grens tussen het oude en het nieuwe jaar denken we graag na over werk en de rest van ons leven. De vraag is echter of al dat gegraaf in onszelf ook iets oplevert. Vrienden en collega's kennen ons vaak beter dan wijzelf.

Ze zijn populair in managementboeken en tijdens trainingen. Zelftesten. Bijvoorbeeld op het gebied van persoonlijkheid en kantoortypes. Ben ik een ideeënfabriek? Of meer een afmaker? Door het beantwoorden van slechts een aantal vragen, krijg je een beeld van jezelf dat -hoe verrassend- meestal goed past bij wat je net hebt ingevuld.

Ook populair: rijtjes van wat mensen motiveert. Bijvoorbeeld eerst vanuit het gezichtspunt van de werkgever ("Mijn medewerkers willen vooral carrièrekansen") en dan vanuit het perspectief van de medewerker ("Ik wil vooral werk doen dat mij inhoudelijk aanspreekt").

De premisse achter dit soort testen is dat wij onszelf kennen. Dat we onszelf in ieder geval beter kennen dan onze baas ons kent. Maar in werkelijkheid kan het net zo goed andersom zijn.

Volgens psycholoog Timothy Wilson is onze zelfkennis beperkt. We denken dat we een beeld hebben van wie we zijn en wat we willen, maar dat beeld wordt op allerlei manieren verstoord.

We onderdrukken bijvoorbeeld volautomatisch, zonder dat we er zelf erg in hebben, allerlei kennis, gevoelens en gedachten over onszelf die ons niet goed uitkomen. En we hebben daarnaast de neiging om dingen over onszelf te denken die wel goed voelen: kleine positieve illusies. Deze twee mechanismen maken deel uit van wat Wilson en collega's wel ons 'psychologisch immuunsysteem' noemen. Een scala van psychologische processen dat er voor zorgt dat we ons goed blijven voelen, ook als het leven soms tegenzit.

Bovendien komt een groot deel van ons dagelijkse gedrag niet bewust tot stand. Dat gedrag is wel zichtbaar voor andere mensen, maar zelf hebben we vaak geen heldere herinneringen aan wat we doen. Laat staan waarom.

Voor veel mensen is het een onverteerbare gedachte dat anderen ons beter kennen dan wijzelf. We koesteren de gedachte dat we onszelf eerlijk kunnen onderzoeken en beoordelen. Maar volgens psychologen is dit slechts een prettige illusie. Onze collega's zien beter dan wijzelf waar we echt harder voor gaan lopen. Onze vrienden horen beter dan wijzelf wanneer er oprecht enthousiasme in onze verhalen doorklinkt. En hoogstwaarschijnlijk weten sommige managers ook beter wat medewerkers motiveert, dan deze medewerkers zelf (iets dat natuurlijk helemaal ergerniswekkend is).

Mocht je in de komende dagen willen nadenken over jezelf en je toekomst, dan is het lonend om niet de eenzaamheid te zoeken, maar juist de drukte. Bij voorkeur het gezelschap van familie, vrienden, collega's en andere mensen die regelmatig de gelegenheid hebben om je in het wild te observeren. Vraag hen om hun waarnemingen met je te delen. Welk doel moet ik volgens jou stellen voor het komende jaar? Wat denk jij nu wat mij gelukkig zou maken? Dit leidt niet alleen tot verrassende gesprekken, maar wellicht ook tot diepere inzichten dan allerlei vormen van zelfreflectie.

Comédienne Bette Midler zei het ooit in een film: "Genoeg over mij. Laten we het over jou hebben. Wat vind jij van mij?" Psychologisch gezien is dat nog niet zo'n domme uitspraak.

Ben Tiggelaar

(Verschenen als column in NRC Handelsblad)

Dit artikel delen op:

5 Meest gelezen blogs:

Dé bottleneck in elk bedrijf 02/05/2016
"Medewerkers in functiegroep 3 moeten wat betreft de competentie omgevingsbewustzijn op het niveau 'expert' zitten." Als ik zo'n zin lees weet ik het heel zeker: ik wil nooit meer in loondienst. Elk jaar neem ik tientallen plannen ... Lees verder

Meer kans op een baan met een `Donald Duck`-ervaring 03/05/2013
Een tijdje geleden vroeg ik deelnemers aan een seminar een persoonlijke ervaring uit te wisselen die 'boven verwachting' was. Een man had een prachtverhaal uit zijn kinderjaren. "Ik weet nog goed dat er een belangrijke kleurwedstrijd ... Lees verder

Ergernis nummer één 15/08/2013
Welk managementgedrag vinden we het meest ergerlijk? Wat stoort ons het meest aan onze leidinggevenden? Volgens diverse onderzoeken ergeren we ons het meest wanneer managers hun fouten niet toegeven. Een paar observaties en een paar tips ... Lees verder

Demotiverend én lachwekkend: bedrijfsregels 14/06/2013
- "Vanwege bezuinigingen moeten mensen hier nu zelf koffie, thee én WC-papier van thuis meenemen." - "Bij ons bedrijf mag niemand in een zilverkleurige auto rijden. Alleen de baas. En niemand weet waarom." - "Op iedere afdeling werd ... Lees verder

Drie, eigenlijk twee, pijlers voor succes 26/04/2013
In wezen zijn er slechts drie, eigenlijk maar twee, pijlers voor langdurig zakelijk succes. Dat stellen adviseurs en onderzoekers Michael Raynor en Mumtaz Ahmed in het aprilnummer van de Harvard Business Review. Raynor en Ahmed zijn niet ... Lees verder

< Terug naar overzicht




Trefwoorden

Gedrag (179)
NRC (244)
Psychologisch immuunsysteem (1)
Timothy Wilson (1)
Zelfkennis (1)

MBA in één dag CD-box II

€ 199,00
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
CD-box

€ 199,00
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!

Van: € 14,95
voor: € 9,95
Bestel in onze webshop

MBA in één dag
Het boek

€ 29,95
Bestel in onze webshop

De beste columns

€ 12,50
Bestel in onze webshop

Dit wordt jouw jaar!
Luisterboek met 3 cds

€ 23,95
Bestel in onze webshop

The Core of the Matter

€ 39,95
Bestel in onze webshop

Vól in balans

€ 15,49
Bestel in onze webshop

Doen!

€ 23,49
Bestel in onze webshop

Dromen Durven Doen
op Luister CD + DVD

€ 49,95
Bestel in onze webshop

Dream Dare Do

€ 16,95
Bestel in onze webshop

Träumen, Wagen, Tun

€ 19,90
Bestel in onze webshop

Can Do!

€ 26,95
Bestel in onze webshop