Ben Tiggelaar
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsWebshopContact
HomeOver BenBlogSeminarsOnderzoekDownloadsContact

Leiderschap en verandering: van wetenschap naar praktijk


Leiderschap, verandering en de rol van gedrag

Ambities, visies, wensen, plannen, ideeën.... In de meeste organisaties is er geen gebrek aan. De kunst is echter om ze te vertalen naar concrete actie.

En dat valt niet mee. Gedrag is meestal de ontbrekende schakel tussen plannen en succes. We benoemen niet en we doen niet wat nodig is om onze doelen te realiseren.

Ben verdiept zich inmiddels ruim 25 jaar in de onderwerpen leiderschap, verandering en menselijk gedrag.

Hij verzamelde en ontwikkelde een groot aantal inzichten en technieken die managers en professionals kunnen helpen om gedrag beter te begrijpen en beter te sturen. Zowel het eigen gedrag, als dat van anderen.


Wetenschappelijk, maar ook praktisch en persoonlijk

Uniek aan Bens boeken en seminars is dat ze zoveel mogelijk 'evidence based' zijn. En tegelijk praktisch en persoonlijk.

Zijn inzichten en technieken zijn gebaseerd op gedegen bedrijfs- en gedragswetenschappelijk onderzoek. Ben blijft echter niet hangen in abstracte inzichten, maar vertaalt wetenschap naar praktische, persoonlijke toepassingen waar je meteen iets mee kunt.

Enkele onderzoekers die regelmatig worden aangehaald in Bens werk...

- Over positief leiderschap en positieve verandering: Martin Seligman, Kim Cameron en Carol Dweck.

- Rond gedragsverandering: Icek Ajzen; Susan Michie; Charles Abraham; James Prochaska en Peter Gollwitzer.

- Over onbewuste, automatische processen: Daniel Kahneman; John Bargh; Brian Wansink; John Kihlstrom en Timothy Wilson.

- Over bewust, gepland gedrag: Roy Baumeister.

- Rond evidence based management: Denise Rousseau en Bob Sutton.


Promotieonderzoek: gedragsverandering in de praktijk

In 2010 promoveerde Ben aan de Faculteit Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde van de Vrije Universiteit in Amsterdam. Hij deed hiervoor -naast zijn reguliere werk- zeven jaar praktijkonderzoek naar gedragsverandering in organisaties.

In vier veldexperimenten in Nederlandse bedrijven keek hij wat de haalbaarheid en effectiviteit was van verschillende ingrepen, zoals het coachen van medewerkers via e-mail en telefoon of het invoeren van nieuwe en andere contactmomenten met klanten.

De interventies waren gebaseerd op 'dual system-theorie'. Deze benadering gaat uit van een spanning tussen bewust, gepland gedrag en onbewuste, automatische routines. Je wilt het een, maar je doet vaak het ander.

Een van de vele bevindingen: medewerkers ondersteunen bij zelfverandering, met name het versterken van eigen gedrag dat in het verleden al succesvol is gebleken, is een van de weinige veranderaanpakken die kans op duurzaam succes biedt.

De digitale versie van het proefschrift 'The Core of the Matter' kun je hier vinden op de website van de Vrije Universiteit. De boekuitgave kun je hier bestellen in onze webshop.


Snelle groeiers: gedragsverandering bij ondernemers

In 2011 en 2012 deed Ben samen met Lucas de Vreugd en Port4Growth kwalitatief onderzoek naar leiderschap, verandering en gedrag in snelgroeiende bedrijven.

Wat doen snel groeiende ondernemers anders dan hun collega's die langzaam of niet groeien? Welke persoonlijke gedragveranderingen doorlopen deze ondernemers en op welke manier krijgen zij dat voor elkaar?

Download hier de samenvatting van de onderzoeksresultaten.


Een jaar in de VS: ontmoetingen met toponderzoekers

In 2012 en 2013 woonde Ben met zijn gezin een jaar in Boston. Voor het tijdschrift Management Team ontmoette hij in de VS verschillende toponderzoekers op het gebied van leiderschap en verandering. Onder meer: John Kotter, Teresa Amabile, Dan Ariely, Barbara Kellerman en Icek Ajzen.

Lees hier de verslagen van deze ontmoetingen en de belangrijkste praktische lessen die je eruit kunt trekken.

Laatste blog:

Spirituele vakantie-souvenirs

De vakantie zat vol levenslessen. Nu, weer thuis, volgt de uitdaging: ga ik ook iets doen met deze spirituele souvenirs?

Mijn eigen kleine strijd tegen de vergankelijkheid bestaat uit het opschrijven van dingen die mij inspireren. Ook -juist- op vakantie. Heel ouderwets met een pen in een zwart boekje. Observaties en associaties. Gericht op mijn persoonlijke sores, mijn werk, ons gezin.

In Londen bezochten we een conferentie waar de Amerikaanse predikant Craig Groeschel sprak. Volgens hem moet ik me concentreren op het lopen van 'mijn eigen wedstrijd'. In mijn notitieboekje staat: "Denk na over de vraag: wie of wat bepaalt mijn waarde als mens?" En: "De snelste manier om iets moois om zeep te helpen, is door het te vergelijken met iets anders."

Jezelf vergelijken met anderen is de aartsvijand van tevredenheid, volgens Groeschel. Een probleem waar ook geloofshelden in de Bijbel al mee worstelden. Petrus vroeg aan zijn leermeester Jezus welke plannen hij had voor collega-discipel Johannes. Maar hij kreeg te horen dat dit niet zijn zaak was en dat hij zich moest richten op zijn eigen taken. Ik onderstreep het nog eens in mijn boekje: stop met indruk maken op anderen, stop met vergelijken, richt je op je eigen werk en doe dat zo goed als je kunt.

Daarna volgde Achnacarry, in de Schotse hooglanden. Afgelegen en stil, tussen de bergen, watervallen en Schotse lochs. We verbleven in de voormalige stallen van het landgoed van de 27e 'chief' van de Cameron-clan. Ik blader door mijn notities. De chief en zijn medewerkers zaten vol plannen voor de toekomst. Zo is er recent een waterkrachtcentrale in bedrijf gesteld. Komend jaar zullen er, voor het eerst in lange tijd, weer koeien en schapen grazen rond het kasteel. Duurzame energie en duurzame veeteelt moeten het landgoed in de komende decennia leefbaar en levensvatbaar houden. Want als mens werk je niet alleen voor jezelf of voor je eigen generatie -de 27e dus- maar ook voor de generaties die na jou komen.

In Edinburgh bezochten we de Fringe. Het enorme kunstfestival dat bijna de hele maand augustus duurt en waar meer dan drieduizend artiesten optreden. Op High Street, bij het standbeeld van de Schotse econoom Adam Smith, noteerde ik hoe de vrije markt op het gebied van kunst en amusement werkt. Artiesten plakken overal posters, delen doorlopend flyers uit en geven gratis voorproefjes om de festivalgangers uit het overvloedige aanbod voor hen te laten kiezen. De onderlinge concurrentie leidt tot de meest bizarre proposities: Brexit, de musical; Bin Laden, de one-man show; The Naked Magicians (sleeves up, pants down). Ik bewonder de artiesten die het lukt om te overleven in deze creatieve veldslag.

Londen, de Highlands, Edinburgh. Ik lees mijn notities nog eens door... Me concentreren op mijn eigen wedstrijd en niet op het applaus en de mening van anderen. Me richten op doelen die verder reiken dan korte termijn en eigenbelang. Het liefst met de energie en de vindingrijkheid van een aanstormende artiest.

Maandag meldt de waan van de werkdag zich weer. Maar tegen zulke idealen is hij vast niet opgewassen. Hoop ik.

Ben Tiggelaar

(Verschenen als column in NRC Handelsblad)